فقدان سرمایه اجتماعی و تاثیر آن بر توسعه شهری ،شهر اربیل (از 2003 به بعد)


Lack of social capital and its impact on urban development, City of Erbil (from 2003 onwards)
Farhad Dansh Nia, Lashkr Ali Akbar
University of Razi

چکیده

مبحث توسعه امروزه به یکی از دغدغه های اصلی  مناطق مختلف جهان تبدیل شده است. بررسی عوامل و متغیرهای متعدد تاثیرگذار  بر فرایند توسعه و به ویژه توسعه شهری به امری اجتناب ناپذیر تبدیل گردیده است. یکی از متغیرهای مهم و تاثیرگذار که که با امر توسعه و عدم توسعه پیوندی تنگانگ دارد،  سرمایه اجتماعی است. از این رو، توجه به سرمايه هاي اجتماعي و تاثير آن بر توسعه پايدار شهری و  اقتصادي چه در سطح کلان( کشور) و چه در سطح  خرد(شهرها) اهميت ويژهاي دارد و مطالعات گوناگوني در نقاط مختلف دنيا در اين حوزه  صورت گرفته است. هدف اصلی مقاله حاضر،  بررسی و کندوکاو حول محور اثرگذاری سرمایه اجتماعی بر توسعه شهری  در شهر اربیل،  پایتخت دولت اقلیم کردستان عراق است. سوالی که در این مقاله به عنوان پرسش اصلی مطرح میشود این است که: چه نسبتی میان  سرمایه اجتماعی و توسعه شهری در شهر  اربیل وجود دارد؟ فرضیه که در پاسخ به پرسش اصلی مطرح  میشود: ضعف شاخصهای سرمایه اجتماعی( اعتماد، انسجام، مشارکت و اگاهی اجتماعی شهروندان) در اقلیم کردستان عراق  به ناپایداری توسعه شهری در اقلیم کردستان عراق منجر گردیده است. این پژوهش با استفاده از روش پیمایشی به آزمون فرضیه های فرعی دیگری نیز میپردازد.

کلید واژه گان: اربیل، سرمایه اجتماعی، توسعه شهری، توسعه ناپایدار

  

منابع

-        اكبري غضنفر(1385)سرمايه اجتماعي و حكمراني خوب. مجله تحقيقات جغرافيايي زمستان 1385  دوره 21 شماره 4 ص 135-153

-       چلبی، م. (1375)جامعه شناسی نظم: تشریح و تحلیل نظري نظم اجتماعی. تهران: نشرنی.

-       رحمانی، محمود و کاوسی، اسماعیل،( 1387 )،اندازه گیري و مقایسه سرمایه اجتماعی در بخشهاي دولتی و خصوصی، معاونت پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی تهران

-       ریتزر، جورج(1370 )نظریه های جامعه شناسی در دوران معاصر، ترجمه محسن ثلاثی، تهران: علمی

-       زیاری، کرامتاله، طاوسیان، علی و سلمانی، محمدعلی (1393)، برآورد و سطحبندی توسعه محلهای با تأکید بر مؤلفه های سرمایة اجتماعی، مجله پژوهش و برنامهریزی شهری، سال پنجم، شمارة 18.

-        شارع پور، محمود،( 1384) ، سرمایه اجتماعی و نقش آن در حیات اجتماعی و اقتصادي، مجله. رشد علوم اجتماعی، ویژه نامه سرمایه اجتماعی، دوره نهم، شماره 2، زمستان، 1

-       فرزانه، سيف الله و علی رمضانی 1391))بررسی رابطه سرمايه  اجتماعی وتوسعه شهري )مطالعه موردی: قائمشهر(«. فصلنامه جامعه شناسی مطالعات جوانان. سال سوم، شماره 6 ،تابستان.

-       کارکنان نصرآبادي، محمد، (1385) ،سرمایه اجتماعی و توسعه شهري، مجموعه مقالات همایش منطقهاي سرمایه اجتماعی، چالشها و راه کارها، معاونت پژوهشی دانشگاه آزاد  اسلامی واحد دهاقان.

-       کلمن، جیمز،( 1386) ،بنیادهاي نظریه اجتماعی، ترجمه منوچهر صبوري، نشر نی، تهران

-       محسنی، سمیه (1397)، رویکردهای نوین در توسعه پایدار شهری، روزنامه قانون، کد خبر: 92911.

-        منصوریان، فاطمه؛ خزایی، سعید؛ شریعتپناهی، پیمان و مشفق، محمود (1394)، عوامل اثرگذار بر افزایش جمعیت کلانشهرها از دیدگاه متخصصان، فصلنامه مطالعات میانرشتهای در علوم انسانی، دورة هشتم، شمارة 1.

-        Azkia, M. & Ghafari, G.H. (2008). "Sociology of Development". Tehran: Keyhan Press. [In Persian].

-        Daniel Rubenson, Participation and Politics: Social Capital, Civic Voluntarism, and Institutional Context, 2000, pp. 11, http://www.essex.ac.uk/ ECPR/events/jointsessions/paperarchive/ copenhagen/ws13

-        Putnam, R.D, (2000), Bowling Alone: TheCollapse and Revival of American Community; New York: Simon&Schuster.

-        430-433.

-        Coleman, J. (1999) ‘Social capital in the creation of human capital’, American Journal of Sociology 94:S95-120.economic outcome". Canadian journal ofpolicy researches.

-        Gaotri, H. (1986), Popular Participation in Development. Paris: Unesco. Hall, A. (1988), "Community participation and development policy: A sociological perspective". in: Hall, A. and Midgley,J. (eds) Development Policies, Sociological Perspectives. Manchester: Manchester University Press.

-        Labonte, Ronald (1999), “Social capital andcommunity development”. Australian and

-        Mukomo, V. (1996) Urban sustaiablity reporting; Journal of the Amercian Plannin Association , 117-127.New Zealand Journal of Public Health, 23:

-        Scott, Allen and Storper, Michael (2014), The Nature of Cities: The Scope and Limits of Urban Theory, International Journal of Urban and Regional Research, Vol. 39, No. 1.

-        Sisaman, M. (2000), “Two concepts of social capital: Bourdieu vs. Putnam”. Paper Presented at ISTR Fourth International Conference. Dublin, Ireland.

-        Winter, I. (ed.) (2000) Social Capital and Public Policy in Australia, Australian Institute of Family Studies, Melbourne.

-        Woolcock, Michael. (2001). "The place ofsocial capital in understanding social and


Abstract

the study of various factors and variables affecting the development process and especially urban development has become inevitable. One of the most important and influential variables that is closely related to development and underdevelopment is social capital. paying attention to social capital and its impact on sustainable urban and economic development, both at the macro level (country) and at the micro level (cities) is of particular importance. The main purpose of this article is to study and explore the impact of social capital on urban development in the city of Erbil, the capital of the Iraqi Kurdistan Regional Government. The main question in this article is: What is the relationship between social capital and urban development in Erbil? The hypothesis that arises in response to the main question: The weakness of social capital indicators (trust, cohesion, participation and social awareness of citizens) in the Iraqi Kurdistan region has led to the instability of urban development in the Iraqi Kurdistan region. This research uses a survey method to test other sub-hypotheses.

Keywords: Erbil, Social Capital, Urban Development, Development Sustainability 

ملخص

أصبحت دراسة العوامل والمتغيرات المختلفة التي تؤثر على عملية التنمية ، وخاصة التنمية الحضرية ، أمرًا لا مفر منه. يعد رأس المال الاجتماعي أحد أهم المتغيرات وأكثرها تأثيرًا والتي ترتبط ارتباطًا وثيقًا بالتنمية والتخلف. لذلك ، فإن الاهتمام برأس المال الاجتماعي وتأثيره على التنمية الحضرية والاقتصادية المستدامة ، على المستوى الكلي (البلد) وعلى المستوى الجزئي (المدن) له أهمية خاصة. الغرض الرئيسي من هذا بحث هو دراسة تأثير رأس المال الاجتماعي على التنمية الحضرية في مدينة أربيل ، عاصمة حكومة إقليم كردستان العراق. السؤال الأساسي في هذا بحث هو: ما العلاقة بين رأس المال الاجتماعي والتنمية الحضرية في أربيل؟؟ الفرضية التي ظهرت رداً على السؤال الرئيسي: إن ضعف مؤشرات رأس المال الاجتماعي (الثقة والتماسك والمشاركة والوعي الاجتماعي للمواطنين) في إقليم كردستان العراق أدى إلى عدم استقرار التنمية الحضرية في إقليم كردستان العراق. يستخدم هذا البحث طريقة المسح لاختبار الفرضيات الفرعية الأخرى.

الكلمات المفتاحية: أربيل ، رأس المال الاجتماعي ، التنمية الحضرية ، التنمية المستدامة