دیسلێکسیا لای قوتابییانی زانکۆ: بواری زانینی


Dyslexia Among University Students: Cognitive Base
Dler Sadiq Kanabi, Karwan Kakabra Kakamad
Kurdish Department, Faculty of Arts, Soran University

Abstract

The main purpose of this study was to measure the cognitive basis of Dyslexia among undergraduate university students. The researchers performed a quantitative research method, also the non-random purposive sampling was used to collect data. The study was conducted with the participation of 414 undergraduate university students which comprising 310 males (74.88 %) and 104 (25,12%) females. The Dyslexia self-report used to measure cognitive basis of Dyslexia which was developed by the researcher. The T.Test result showed a very high level of dyslexia among the participants. Moreover, males show a higher level of dyslexia than females. Also, by using one-way ANOVA, the results indicated that participants who have brain injury show a higher risk of dyslexia. Participants with left hemisphere injury showed a higher level of dyslexia compares to the participants with having an injury in the right hemisphere. In conclusion, some recommendations are presented educational sectors. 

Keywords: Dyslexia, Cognition, University Students.

پوختە

ئامانجی سەرەکیی ئەم توێژینەوەیە بریتییە لە زانینی ئاستی بواری زانینیی دیسلێکسیا لای قوتابییانی زانکۆ. لەم توێژینەوەیەدا میتۆدی چەندێتی بەکارهاتووە و نموونەی توێژینەوەکە پێکهاتووە لە (٤١٤) قوتابیی زانکۆ، ٣١٠ (٧٤.٨٨٪) نێر و ١٠٤ (٢٥.١٢٪) مێ کە نموونەکە بە ڕێگای ناهەڕەمەکیی مەبەستدار هەڵبژێردرابوو. پاشان بە جێبەجێکردنی سەرجەم هەنگاوە سایکۆمەترییەکان پرسیارنامەیەکی (١٩) بڕگەیی بە شێوازی (Five-Likert-Scale) بنیاد نرا. لە دوای بەکارهێنانی یاسای (T. Test) دەرکەوت کە ئاستی بواری زانینیی دیسلێکسیا لەلای نموونەکە زۆر بەرزە، هەروەها ڕەگەزی نێر لە مێ زیاتر دووچاری بواری زانینیی دیسلێکسیا دەبێتەوە، لە هەمان کاتدا لە دوای بەکارهێنانی یاسای (ANOVA) ئەوە دەرکەوت کە ئەو کەسانەی زەبر بەر مێشکیان کەوتووە زیاتر دووچاری بواری زانینیی دیسلێکسیا دەبنەوە بە بەراورد لەگەڵ ئەو کەسانەی هیچ زەبرێک بەر مێشکیان نەکەوتووە و ئەو کەسانەی زەبر بەر لای چەپی مێشکیان کەوتووە ئاستی بواری زانینیی دیسلێکسیایان لەو کەسانە بەرزترە کە زەبر بەر لای ڕاستی مێشكیان کەوتووە. لە کۆتاییدا توێژینەوەکە چەند ڕاسپاردە و پێشنیازێکی بۆ دەزگا فەرمییەکان پێشکەش کردووە.

 وشە کلیلییکان: دیسلێکسیا، بواری زانینی، قوتابییانی زانکۆ.

 ملخص:

 الغرض الرئيس من هذه الدراسة هو قياس الأساس المعرفي لعسر القراءة لدى طلبة الجامعة. أستخدم الباحثان طريقة البحث الكمي الوصفي، و لجمع البينات اختار الباحثان  عينة مقصودة غيرعشوائية, و بمشاركة 414 طالبا جامعيا، منهم 310 من الذكور و بنسبة(74.88٪) و 104 من الإناث و بنسبة (25،12٪). كما استخدم الباحثان اسلوب التقرير الذاتي لقياس الأساس المعرفي لعسر القراءة الذي تم اعداده من قبل الباحثين. و باستخدام اختبار T.Test  اظهرت النتائج مستوى عالٍ جدًا من عسر القراءة بين المشاركين. فضلا عن ذلك، اظهرت النتائج ان للذكور مستوى أعلى في عسر القراءة مقارنة بالاناث. و باستخدام اختبار ANOVA  أحادي الاتجاه، أشارت النتائج إلى أن المشاركين الذين يعانون من إصابات في الدماغ اكثر عرضة للإصابة بعسر القراءة مقارنة بالاشخاص الذين لم يتعرضوا باصابة في الدماغ, كما أظهرت النتائج ان المشاركين الذين يعانون من الإصابة في النصف الأيسرللدماغ مستوى أعلى في عسر القراءة مقارنة بالمشاركين الذين يعانون من الإصابة في النصف الأيمن للدماغ. و في نهاية الدراسة قدم الباحثان مجموعة من التوصيات و الاقتراحات الى المؤسسات التعلیمیە.

 

 

سەرچاوەکان

-        Barton, S. (2012). Warning Signs of Dyslexia. Retrieved November 1, 2019, from https://www.dys-add.com/seminars.html#anchorFreePres

-        Bogliotti, C., Serniclaes, W., Messaoud-Galusi, S., & SprengerCharolles, L. (2008). Discrimination of speech sounds by children with dyslexia: Comparisons with chronological age and reading level controls. Journal of Experimental Child Psychology, 101 (2), 137-155

-        Bradley, L., & Bryant, P. E. (1978). Difficulties in auditory organisation as a possible cause of reading backwardness. Nature, 271(5647), 746.

-        Cognifit. (2020). Cognitive Training for Adults with Dyslexia. Retrieved February 4, 2020, from https://www.cognifit.com/dyslexia-adults.

-        Croft , L., & Mercer , D. (2013). What is Dyslexia? . Retrieved November 2, 2019, from https://www.bolton.ac.uk/library/LibraryPublications /ALS/DyslexiaAwareness.pdf signs of dyslexia in adults pdf.

-        Davis , R. D. (1992). Test for Dyslexia: 37 Common Traits. Retrieved November 11, 2019, from https://www.dyslexia.com/about-dyslexia/signs-of-dyslexia/test-for-dyslexia-37-signs/.

-        Fawcett, A. J., Nicolson, R. I., & Dean, P. (1996). Impaired performance of children with dyslexia on a range of cerebellar tasks. Annals of Dyslexia, 46, 259–283.

-        Georgetown University Medical Center. (2013, May 8). Brain anatomy of dyslexia is not the same in men and women, boys and girls. ScienceDaily. Retrieved October 22, 2019 from www.sciencedaily.com/releases/2013/05/130508131831.htm

-        Geschwind, N., & Behan, P. (1982). Left-handedness: association with immune disease, migraine, and developmental learning disorder. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America, 79(16), 5097.

-        Goodman, L. A. (1961). Snowball sampling. The annals of mathematical statistics, 148-170.

-        Gorsuch, r. L., (2015) Factor Analysis :Classic Second Edition. Taylor & Francis

-        Hayenga, B., & Loescher, M. (2009, October 27). Common Cognitive Deficits in Dyslexic Students – Implications for Differentiated Instruction. LINCS. Retrieved from https://lincs.ed.gov/lincs/discussions/learningdisabilities/09Cognitive.html

-        International Dyslexia Association. (2014). IDA dyslexia handbook: What every family should know. Baltimore: Info@ interdys. org. Retrieved June, 15, 2016.

-        Ito, M. (1993). Movement and thought: Identical control mechanisms by the cerebellum. Trends in Neuroscience, 16, 448–450.

-        Jorm, A. F. (1979). The cognitive and neurological basis of developmental dyslexia: A theoretical framework and review. Cognition, 7(1), 19-33.

-        Lucas-Alfieri, D. (2015). Marketing the 21st Century Library: The Time is Now. Chandos Publishing.

-        Nardi, P. M. (2018). Doing survey research: A guide to quantitative methods. Routledge.

-        National Center for Learning Disabilities. (2012). Dyslexia Toolkit. Retrieved from: https://www.readingrockets.org/guides/dyslexia-toolkit

-        Noordenbos, M. W., & Serniclaes, W. (2015). The categorical perception deficit in dyslexia: A meta-analysis. Scientific Studies of Reading, 19(5), 340-359.

-        Peterson, R. L., & Pennington, B. F. (2012). Developmental dyslexia. The Lancet, 379 (9830), 1997-2007

-        Ramus, F. (2001). Dyslexia: Talk of two theories. Nature, 412(6845), 393.

-        Ramus, F., Rosen, S., Dakin, S. C., Day, B. L., Castellote, J. M., White, S., & Frith, U. (2003). Theories of developmental dyslexia: insights from a multiple case study of dyslexic adults. Brain,126, 841-86

-        Rose, S. J. (2009). Identifying and teaching children and young people with dyslexia and literacy difficulties: An independent report from Sir Jim Rose to the Secretary of State for Children, Schools and Families. London: DCSF.

-        Rutter, M., Caspi, A., Fergusson, D., Horwood, L. J., Goodman, R., Maughan, B., ... & Carroll, J. (2004). Sex differences in developmental reading disability: new findings from 4 epidemiological studies. Jama, 291(16), 2007-2012.

-        Sekaran, U., & Bougie, R. (2016). Research methods for business: A skill building approach. John Wiley & Sons.

-        Serniclaes, W. (2011). Allophonic perception in dyslexia: An overview . Escritos de psicología, 4(2), 25-34.

-        Serniclaes, W., Van Heghe, S., Mousty, P., Carré, R., & SprengerCharolles, L. (2004). Allophonic mode of speech perception in dyslexia. Journal of Experimental Child Psychology, 87(4), 336-361

-        Shaywitz, S. E., & Shaywitz, B. A. (2003). The science of reading and dyslexia. Journal of American Association for Pediatric Ophthalmology and Strabismus {JAAPOS}, 7(3), 158-166.

-        Shiran, A., & Breznitz, Z. (2011). The effect of cognitive training on recall range and speed of information processing in the working memory of dyslexic and skilled readers. Journal of Neurolinguistics24(5), 524-537.

-        Snowling, M. J., Duff, F., Petrou, A., Schiffeldrin, J., & Bailey, A. M. (2011). Identification of children at risk of dyslexia: the validity of teacher judgements using ‘Phonic Phases’. Journal of Research in Reading, 34(2), 157-170.

-        Snowling, M.J. (2000). Dyslexia. 2nd ed. Oxford: Blackwell;.

-        Streiner, D. L. (2003). Starting at the beginning: an introduction to coefficient alpha and internal consistency. Journal of personality assessment80(1), 99-103.

-        Tabachnick, Barbara G., Linda S. Fidell, and Jodie B. Ullman. Using multivariate statistics. Vol. 5. Boston, MA: Pearson, 2007.

-        Tongco, M. D. C. (2007). Purposive sampling as a tool for informant selection. Ethnobotany Research and applications, 5, 147-158.

-        Vellutino, F. R., Fletcher, J. M., Snowling, M. J., & Scanlon, D. M. (2004). Specific reading disability (dyslexia): What have we learned in the past four decades?. Journal of child psychology and psychiatry, 45(1), 2-40.