ڕەگەز و قسەپێبڕین لە ڕۆمانی گرەوی بەختی هەڵاڵەدا


Gender and speech Interruption in “ Girewy Bexty Helale”
Sherzad Saeed Sedeeq
Kurdish Department, Faculty of Arts, Soran University

 پوختە:

یەکێك لە بابەتە نوێیەکانی کۆزمانەوانی و توێژینەوە لە ڕۆمان، پەیوەندیی نێوان ڕەگەز و زمانە، لەم توێژینەوەیەدا، لە ڕوانگەی تیۆری کۆنتڕۆڵی لێیکۆف، تیشک دەخەینە سەر قسەپێبڕین لای کارەکتەرەکانی ڕۆمانی گرەوی بەختی هەڵاڵەی عەتا نەهایی، تیایدا پەیوەنديی نێوان ڕەگەز و قسەپێبڕین وەک ڕەفتارێکی زمانی لە گفتوگۆکانی نێوان دوو کەس دەخەینەڕوو.

لەم توێژینەوەیەدا، هەوڵدەدەین، ئەوە ڕوون بکەینەوە کە نوسەر تا چەند لە بەکارهێنانی زمانی گونجاو لەگەڵ ڕەگەزی کارەکتەرەکانی ناو ڕۆمانەکە سەرکەوتوو بووە، ئایا توانیویەتی ئەو ڕەفتارە زمانییەى کە دەچێتە ناو کارامەییەکانی پەیوەندیکردنی زمانی، بە شێوەیەکی دروست و سەرکەوتووانە وێنابکات یان نا؟ ئایا بەکارهێنانی قسەپێبڕینەکان لەم ڕۆمانە فیمینیستییەدا هاوئاڕاستەیە لەگەڵ ناوەڕۆکی ڕۆمانەکە؟

وشە کلیلییەکان: کۆزمانەوانی، زمان و ڕەگەز، شێوازناسی، گرەوی بەختی هەڵاڵە.

 ملخص

عنوان البحث " الجنس و  قطع الكلام في رواية " گرەوی بەختی هەڵاڵە، يعتبر اللغة و الجنس احد اهم مواضيع علم اللغة الاجتماع و دراسات الرواية. في هذا البحث نسلط الضوء على قطع الكلام بين شخصيات رواية " كرةوي بةختي هةلالة" ل "عطا نهايي"مع تطبيق نظرية التسلط ل"روبن لييكوف" والذي بدوره يتناول العلاقة بين الجنس و قطع الكلام بين شخصيين.

الغرض من هذا البحث هو معرفة مدى نجاح الكاتب في استعمال اللغة المقبولة و الجيدة التي تمثل الشخصييات في الرواية المذكورة، و هل استعمال اسلوب قطع الكلام في هذه الرواية يتماشى مع نص الرواية ام لا.

الكلمات المفتاحية: علم اللغة الاجتماع، اللغة و الجنس، الاسلوبية،  كرةوي بةختي هةلالة.

ABSTRACT

This research is entitled (“Gender and speech Interruption in “ Girewy Bexty Helale”),One of the most recent subjects in sociolinguistics and studies in novels is the relationship between language and Gender. In this study we shade a light on speech interruption among the characters of Ata Nihayee’s “Girewy Bexty Helale” by conducting Robin Lakoff’s Dominance Theory. In which the relation between gender and speech interruption in a conversation between two characters are presented.

The aim of this study is to clarify that to what extent was the writer successful in using an appropriate language which suits the characters of the novel, and to show whether the use of speech interruption in this novel equals to the text or not.

Keywords: sociolinguistics, language and gender, stylistics, Girewy Bexty Helale

 سەرچاوەکان:

- احمد حسنی رنجبر، ملاحت نجفی عرب (١٣٩٢) زبان و جنسیت در رمان شوهر آهو خانم، فصلنامە مطالعات نقد ادبی، دانشکدە ادبیات و علوم انسانی واحد تهران مرکزی، دورە ٨، شمارە ٣٠، ١-١٧.

-  اشرف شیبانی اقدم (١٣٩٦) نقش گفت و گویی و نظام نوبت گیری در رزمنامەی رستم و اسفندیار، پژوهشنامە ادب حماسی، سال سیزدهم، پیاپی ٢٣. ٥٣-٦٩.

- بهروز محمودی بختیاری و نرگس فرشتە حکمت، (١٣٩١)، برآیند قدرت شخصیت در نمایشنامە (با تکیە بر سنجش قواعد نوبتگیری در نمایشنامە وای بر مغلوب)، فصلنامە تخصصی سبک شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب)، علمی-پژوهشی، سال پنجم، شمارە اول، شمارە پیاپی ١٥. 

- حدیث حاتمی، کورش صابری، هیوا ویسی (١٣٩٧)، بررسی قاطعيت در گفتار گویشوران کردی کلهری بر اساس رویکرد تسلط لیکاف، فصلنامە مطالعات زبان‌ها و گویش‌های غرب ایران، دانشکدە ادبیات و علوم انسانی، دانشگاە رازی کرمانشاە، سال ششم، شمارە ٢٢، ٤١-٦٠.

- حسن دلبری، هدی میرزایی (١٣٩٦)، بررسی متغیر جنسیت با تکیە بر زبان زنانە در رمان کنیزو اثر منیرو روانی پور، فصلنامە پژوهشهای ادبی، سال ١٤، شمارە ٥٨، ٣١- ٤٨.

- زهرا تقدمی نوغانی، ابراهیم  عزتی ( ١٣٩٥)، بررسی ویژگیهای زبان زنان در مقایسە با زبان مردانە در ترجمە رمان، دوفصلنامە تخصصی مطالعات داستانی، سال چهارم، شمارە اول، ٢٥- ٣٨.

- زوبێر عەلی عارف (٢٠١٢)، ئیدیەم لە شێوەزاری هەورامیدا، نامەی ماستەر، زانکۆی سلێمانی، کۆلێژی زمان.

- شاڵاو ساڵح حەمەغەریب و یوسف شەریف سەعید ( ٢٠١٧)، جۆراوجۆری زمانی لە کۆمەڵگای کوردیدا، گۆڤارا زانستێ مرۆڤایەتی یا زانکۆیا زاخۆ، بەرگی ٥، ژمارە٢، ٢٥٠-٢٥٧.

- عەتا نەهایی (٢٠١٤) گرەوی بەختی هەڵاڵە، چاپی دوەم، چاپخانەی رجایی، تاران.

- گلالە هنری، عصمت اسماعیلی (١٣٩٧)، سلطە و عصیان در زبان فروغ فرخزاد (خوانش شعر فروغ بر اساس رویکردهای سەگانە زبان وجنسیت)، ادبیات پارسی معاصر، پژوهشگاە علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، دو فصل نامە علمی-پژوهشی، سال هشتم، شمارە دوم، ١٩٣-٢١٦.

-یداللە بهمنی مطلق، بهزاد مروی (١٣٩٣) رابطە زبان  و جنسیت در رمان شب‌های تهران، دوفصلنامە زبان و ادبیات فارسی، سال ٢٢، شمارە ٧٦.

- Ballard, kim (2016), The story of linguistics: An Introduction to Language Study Past and Present. Basingstoke: Palgrave Macmillan Education.

-  Coates, Jennifer (2003), Man Talk: Stories in the Making of Masculinities, Malden: Blackwell Publisher

- Lakoff, Robin (1975), Language and Woman’s Place, Harper & Row. Publishers, New York.

- Sunderland, Yune (2006), Language and Gender an Advanced Resource Book, 1st edu, London/ New York: Routledge.